Chuỗi Công Cụ Operational Excellence | #36: Ngành Bán Lẻ Bước Vào Kỷ Nguyên AI.
91% Doanh Nghiệp Tái Thiết Chuỗi Cung Ứng Và Trải Nghiệm Khách Hàng.
Chào mừng bạn đến với bài viết cuối tuần đặc biệt dành riêng cho phiên bản dành cho người đăng ký trả phí Loyal Fan.
Đây là bài viết số 36 trong Chuỗi bài viết về Bộ Công Cụ Operational Excellence.
Nội dung
Phần 1 – Thông tin chính thức
Phần 2 – Bối cảnh thị trường và ý nghĩa
Phần 3 – Phân tích qua lăng kính Operational Excellence
Phần 4 – Bài học cho Doanh nghiệp
Phần 5 – Kết luận
PHẦN 1: THÔNG TIN CHÍNH THỨC
Trong giai đoạn 2024–2026, trí tuệ nhân tạo (AI) đang được ghi nhận là một trong những công nghệ được triển khai nhanh nhất và có tác động sâu rộng nhất trong ngành bán lẻ toàn cầu. Theo các báo cáo ngành gần đây từ các tổ chức tư vấn, công nghệ và nghiên cứu thị trường uy tín, khoảng 91% doanh nghiệp bán lẻ trên toàn cầu đã, đang hoặc có kế hoạch đầu tư thêm vào AI trong các hoạt động kinh doanh và vận hành cốt lõi. Con số này phản ánh một xu hướng mang tính hệ thống, không còn giới hạn ở nhóm nhà bán lẻ công nghệ cao hay các tập đoàn dẫn đầu thị trường, mà đã lan rộng sang nhiều phân khúc và quy mô doanh nghiệp khác nhau.
Các báo cáo chỉ ra rằng AI trong bán lẻ hiện không còn được triển khai chủ yếu dưới dạng các dự án thử nghiệm (pilot) mang tính công nghệ, mà đang được tích hợp trực tiếp vào chuỗi cung ứng, quản lý tồn kho, dự báo nhu cầu, logistics, tối ưu giá, cá nhân hóa trải nghiệm khách hàng và quản trị vận hành nội bộ. Điều này cho thấy AI đang dịch chuyển từ vai trò hỗ trợ sang vai trò hạ tầng vận hành, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả, chi phí và khả năng phản ứng của doanh nghiệp bán lẻ trước biến động thị trường.
Về chuỗi cung ứng, các báo cáo ngành ghi nhận rằng AI đang được sử dụng rộng rãi để phân tích dữ liệu nhu cầu theo thời gian thực, dự báo xu hướng tiêu dùng, tối ưu kế hoạch đặt hàng và điều phối luồng hàng hóa. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu chịu nhiều biến động sau đại dịch, xung đột địa chính trị, biến động chi phí logistics và thay đổi hành vi tiêu dùng, các mô hình dự báo truyền thống dựa trên dữ liệu lịch sử thuần túy không còn đủ chính xác. AI, với khả năng xử lý khối lượng dữ liệu lớn từ nhiều nguồn khác nhau, được các doanh nghiệp bán lẻ sử dụng để nâng cao độ chính xác dự báo và giảm độ trễ trong việc điều chỉnh kế hoạch cung ứng.
Một mảng được nhấn mạnh trong hầu hết các báo cáo là quản lý tồn kho thông minh. AI cho phép doanh nghiệp bán lẻ theo dõi mức tồn kho theo thời gian thực, phát hiện sớm nguy cơ thiếu hàng hoặc dư thừa hàng hóa, và đề xuất các quyết định điều phối tồn kho giữa các cửa hàng, kho trung tâm hoặc kênh bán hàng khác nhau. Các báo cáo ngành ghi nhận rằng việc ứng dụng AI trong quản lý tồn kho giúp doanh nghiệp giảm tồn kho chết, cải thiện vòng quay hàng hóa và hạn chế tình trạng mất doanh thu do hết hàng, đặc biệt trong các ngành có danh mục sản phẩm lớn và vòng đời sản phẩm ngắn.
Bên cạnh chuỗi cung ứng, trải nghiệm khách hàng là lĩnh vực được AI tác động mạnh mẽ. Các báo cáo chính thức cho thấy AI đang được sử dụng để cá nhân hóa đề xuất sản phẩm, tối ưu nội dung tiếp thị, cải thiện dịch vụ khách hàng và hỗ trợ bán hàng đa kênh. Các công cụ AI có thể phân tích hành vi mua sắm, lịch sử giao dịch và tương tác của khách hàng trên nhiều kênh khác nhau, từ đó đưa ra các đề xuất phù hợp hơn với từng cá nhân. Điều này không chỉ giúp tăng doanh thu, mà còn cải thiện mức độ gắn kết và lòng trung thành của khách hàng trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.
Một điểm quan trọng được các báo cáo ngành nhấn mạnh là AI trong bán lẻ không chỉ tập trung vào tăng doanh thu, mà còn nhằm mục tiêu giảm chi phí và nâng cao năng suất vận hành. Các ứng dụng AI trong tự động hóa quy trình, tối ưu lịch làm việc, quản lý nhân sự tuyến đầu, xử lý đơn hàng và hỗ trợ ra quyết định giúp doanh nghiệp bán lẻ giảm sự phụ thuộc vào các tác vụ thủ công, hạn chế sai sót và tăng tốc độ xử lý công việc. Trong môi trường chi phí lao động tăng cao và biên lợi nhuận bị thu hẹp, đây được xem là một động lực quan trọng thúc đẩy làn sóng đầu tư AI.
Các báo cáo cũng ghi nhận rằng AI đang được triển khai ngày càng nhiều ở cấp độ vận hành theo thời gian thực, thay vì chỉ phục vụ phân tích hậu kỳ. Điều này thể hiện rõ trong các ứng dụng như điều chỉnh giá động (dynamic pricing), tối ưu khuyến mãi, quản lý phân bổ hàng hóa theo từng khu vực, và phản ứng nhanh với biến động nhu cầu trong các sự kiện cao điểm. Khả năng xử lý dữ liệu liên tục và đưa ra khuyến nghị gần như tức thời giúp doanh nghiệp bán lẻ nâng cao năng lực phản ứng, giảm độ trễ giữa thông tin và hành động.
Về mặt đầu tư, các báo cáo ngành cho thấy doanh nghiệp bán lẻ đang gia tăng chi tiêu cho hạ tầng dữ liệu, nền tảng AI và năng lực phân tích, thay vì chỉ mua các giải pháp rời rạc. Nhiều doanh nghiệp tập trung xây dựng nền tảng dữ liệu thống nhất, kết nối dữ liệu từ cửa hàng vật lý, thương mại điện tử, chuỗi cung ứng và hệ thống CRM để tạo điều kiện cho AI hoạt động hiệu quả. Điều này phản ánh sự trưởng thành trong tư duy triển khai AI: từ việc mua công cụ sang việc tái thiết nền tảng vận hành dựa trên dữ liệu.
Một điểm được các báo cáo chính thức nhấn mạnh là AI trong bán lẻ không được xem như giải pháp thay thế hoàn toàn con người, mà là công cụ hỗ trợ và tăng cường năng lực của đội ngũ. Các doanh nghiệp ưu tiên sử dụng AI để xử lý các tác vụ lặp lại, phân tích dữ liệu phức tạp và hỗ trợ ra quyết định, trong khi con người tập trung vào quản lý, sáng tạo, xử lý ngoại lệ và tương tác khách hàng có giá trị cao. Cách tiếp cận này phản ánh xu hướng chung của ngành trong việc tái phân bổ vai trò giữa con người và công nghệ.
Tổng hợp các báo cáo ngành cho thấy, việc 91% doanh nghiệp bán lẻ áp dụng hoặc dự kiến mở rộng đầu tư AI không phải là một con số mang tính truyền thông, mà phản ánh một thực tế rõ ràng: AI đã trở thành một thành phần thiết yếu trong mô hình vận hành và cạnh tranh của ngành bán lẻ toàn cầu. Trọng tâm của làn sóng này không nằm ở công nghệ đơn lẻ, mà ở cách doanh nghiệp sử dụng AI để tối ưu chuỗi cung ứng, quản lý tồn kho, nâng cao trải nghiệm khách hàng và cải thiện hiệu quả vận hành tổng thể trong một môi trường kinh doanh ngày càng biến động và khắt khe về chi phí.